Yakın Tarihin Gerçekleri (İlber Ortaylı)

Yakın Tarihin Gerçekleri, Osmanlı’nın ve Türkiye Cumhuriyeti’nin yakın tarihini anlatan, Timaş Yayınları tarafından yayınlanan bir İlber Ortaylı kitabıdır. Osmanlı Devleti’nden Türkiye Cumhuriyeti’ne geçiş aşamasının öncesinde ve sonrasında toplum olarak ne türlü zorluklarla karşı karşıya kaldık hiç düşündünüz mü?

Osmanlı Devleti zaman içerisinde güç kaybederken bunu hızlandıran ve tabiri caizse yıkılış sürecinin üstüne bir tuğla daha ekleyen etmenlerin gerçekten neler olduğunu aklınızdan geçirdiniz mi? Kıbrıs, KKTC ve onunla özdeşleşmiş bir isim olan (rahmetli) Rauf Denktaş, Kuzey Kıbrıs için mücadelesini sürdürürken neler yaşandı? Bugün tüm dünyanın Filistin meselesi olarak gördüğü sorunun çıkış kaynağını hiç merak ettiniz mi?

Bu yazıda neler var?

Yakın Tarihin Gerçekleri

Bu sorulardan herhangi birine cevap arıyorsanız İlber Ortaylı‘nın Yakın Tarihin Gerçekleri kitabı size yardımcı olacaktır. Kitap belki bir akademik kaynak olarak kullanılamayabilir ancak araştırma yapmak istiyorsanız bu kitabı okuyarak aslında nerelere odaklanmanız gerektiğini çözümleyebilirsiniz.

Yakın Tarihin Gerçekleri kitabı 2012 yılında Timaş Yayınları tarafından yayınlanmıştır. Kitabın en son 9. baskısı çıkmıştır. Bu rakam kitabın satış rakamı konusunda bize fikir verebilir. Kitabı yayınlayan Timaş, kitabın basılan her 1.000 kopyasını 1 baskı olarak nitelendirmiş ise bu, kitabın toplamda yaklaşık olarak 9.000 adet sattığı anlamına gelir. Elbette bunlar resmi rakamlar değildir.

Kitabın editörlüğü Adem Koçal tarafından yapılmıştır. Kitap yaklaşık olarak 250 sayfadır ancak net rakam vermek gerekirse sayfa sayısının 256 olduğunu belirtmeliyim. Bununla birlikte kitap, Timaş Yayınları bünyesinde Tarih İnceleme-Araştırma dizisi altında yayınlanan 43. kitap olma özelliğini taşımaktadır.

Daha önce herhangi bir İlber Ortaylı kitabı okumadıysanız kitabın ilk sayfalarında okuma konusunda biraz sıkıntı yaşayabilirsiniz. İlber Ortaylı kitabı kendine has üslubuyla yazdığı için bazı kısımlarda hayat boyu duymadığınız kelimelere rastlamanız mümkün. Önerim size yabancı gelen kelimenin anlamını öğrenerek okumaya devam etmenizdir. Aktarılanları anlama ve özümseme konusunda bu gereklidir.

Kitapta her şey kronolojik olarak paylaşıldığı için yaşanan olaylar arasında bağlantı kurmanız son derece kolaydır. Ancak burada farklı bir öneride bulunmayı uygun görüyorum. Kitabın alt başlıklarını kendinize duraksama noktası olarak belirleyin ve zorunda kalmadığınız sürece duraksama noktalarını bunların dışına çıkarmamaya çalışın. Bu sayede okuduklarınızı zihninizde daha bütünsel bir biçimde muhafaza edebilirsiniz.

Yakın Tarihin Gerçekleri kitabı üç ana bölümden ve bunların içerisinde yer alan alt başlıklardan oluşmaktadır:

  • Birinci Bölüm: Osmanlı Devleti’nin son dönemlerinde yaşanan üç büyük savaş; Trablusgarp Savaşı, Balkan Savaşları ve Birinci Dünya Savaşı ile bunları tetikleyen ve besleyen milliyetçilik akımları ele alınmıştır. Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşu ve yakın tarihte yaşanan siyasi ve tarihsel olaylar hakkında bilgiler verilmiştir.
  • İkinci Bölüm: Osmanlı Devleti döneminde Ortadoğu, Arap milliyetçiliği ve Filistin konuları ele alınmıştır.
  • Üçüncü Bölüm: İlber Ortaylı’nın tarihi miras ve İstanbul ile ilgili kişisel düşüncelerini aktardığı bölümdür.

Kitabın ilk iki bölümü tarihsel ve siyasi gelişmelerin detaylı bir biçimde değerlendirilmesinden oluşsa bile kitabın son bölümünün dikkatlice ve gerekirse tekrar tekrar okunması gerektiğini düşünmekteyim. İlber Ortaylı, bu kitabın ilk baskısının yayınlandığı dönemde Topkapı Sarayı Müzeler Müdürlüğü Başkanlığı görevini devam ettiriyordu.

Kitabın son bölümünde yer alan aşağıdaki alt başlıklardan birkaç değerlendirmeyi burada paylaşmak istedim. Merak etmeyin, detaya inerek kitabı okuma hevesinizi kaçıracak ve saygısızlık yapacak değilim.

“Bizim Çocuklar Neden Okumaz?” alt başlığında toplumdaki gençlerin ve hatta tüm bireylerin kitap okuma alışkanlığının olmamasına yönelik bir takım değerlendirmelerde bulunuyor. Kitap okuma alışkanlığının oluşamaması durumunu ise çocuk edebiyatının zayıflığına yani bir bakıma çocuklara, gelişim dönemlerinde kitap sevgisinin kazandırılması hususundaki yetersizliklere bağlıyor.

Diğer taraftan “Kütüphaneler Hafızamızdır” alt başlığında Türkiye’deki kütüphanelerin durumuna değiniyor ve başta Milli Kütüphane olmak üzere birçok kütüphanenin düzenlenmesi gerektiğini, aksi taktirde kütüphanelerin araştırmacıya ve üniversiteye herhangi bir katkı yapamayacağından, sonucunda kültürel mirası koruyamayacağımızı belirtiyor.

Türkiye’nin yakın tarihini merak ediyorsanız ve bunları zengin bir anlatım, betimlemeler ve örneklendirmeler yardımıyla öğrenmek istiyorsanız İlber Ortaylı’nın Yakın Tarihin Gerçekleri kitabını okumanızı öneririm.

One Response

Yorum yapıp katkı sağla...

Reklamlar engelli...

Bu blog yayın hayatını rahatsız edici konumlarda olmayan reklamlar sayesinde sürdürmektedir. Lütfen destek olmak adına bu blog için reklamlara izin vermeyi düşünün.

Refresh